Energieoorlog in het Midden-Oosten
Alle aanvallen
Sinds 28 februari zijn er duizenden raketten, drones en andere projectielen afgevuurd door beide kanten. De gestelde doelwitten waren vaak politiek of militair, maar ook burgerdoelen werden geraakt.
Aanvallen op energievoorzieningen
Daarnaast worden ook energievoorzieningen aangevallen. Zo viel Israël onder meer elektriciteitscentrales en olie-opslagplaatsen aan in Iran.
Iran richtte zich vooral op de olieproductie van omringende Golfstaten: raffinaderijen, tankers en havens werden aangevallen in landen als Koeweit, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten.
Sinds woensdag is ook de gasproductie in de regio een doelwit - en dat is een escalatie.
Israël voerde een luchtaanval uit op South Pars, het grootste gasveld ter wereld. Iran haalt hier 70 procent van zijn totale gasproductie vandaan: zo'n 730 miljoen kubieke meter per dag.
Iran deelt dit gasveld met Qatar. Als vergelding voor de Israëlische aanval, viel Iran op donderdag een Qatarees gascomplex bij hetzelfde veld aan: Ras Laffan, de grootste lng-fabriek ter wereld.
Ook werden aanvallen gemeld op gasvelden en -complexen in andere Golfstaten: Saudi-Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten en - zoals te zien op onderstaande video - Koeweit.
De gevolgen van de aanvallen zijn wereldwijd voelbaar. Een groot deel van het vloeibaar aardgas (lng) dat wereldwijd wordt gebruikt, komt uit de Golfregio. De prijs van aardgas schiet dan ook omhoog - ook in Nederland.
Die prijs was sowieso vanaf het begin van de oorlog al flink gestegen. Deels door de onzekerheid die de oorlog met zich meebrengt, maar ook omdat Iran het vrachtverkeer in de Straat van Hormuz bedreigt.
Zo'n 20 procent van het lng dat wereldwijd wordt gebruikt, komt door de Straat van Hormuz. Nederland haalt zijn aardgas vooral uit de VS en Noorwegen. Toch is het effect van de oorlog in de prijs zichtbaar.
Na de aanvallen van woensdag en donderdag steeg de prijs van aardgas verder. In twee dagen steeg de prijs in Nederland met ruim 22 procent.
Deze stijging is vergelijkbaar met andere Europese landen. Landen in de omgeving van Iran ervaren heftigere gevolgen: zo heeft Irak, dat veel gas en olie uit Iran kocht, nu al problemen met het opwekken van elektriciteit.
Die prijs was sowieso vanaf het begin van de oorlog al flink gestegen. Deels door de onzekerheid die de oorlog met zich meebrengt, maar ook omdat Iran het vrachtverkeer in de Straat van Hormuz bedreigt.
Zo'n 20 procent van het LNG dat wereldwijd wordt gebruikt, komt door de Straat van Hormuz. Nederland haalt zijn aardgas vooral uit de VS en Noorwegen. Toch is het effect van de oorlog in de prijs zichtbaar.
Na de aanvallen van woensdag en donderdag steeg de prijs van aardgas verder. In twee dagen steeg de prijs in Nederland met ruim 22 procent.
Deze stijging is vergelijkbaar met andere Europese landen. Landen in de omgeving van Iran ervaren heftigere gevolgen: zo heeft Irak, dat veel gas en olie uit Iran kocht, nu al problemen met het opwekken van elektriciteit.
Voor burgers in Iran zijn de gevolgen groot. Het gasveld van South Pars is essentieel voor onder meer stroomvoorziening, verwarming en industrie.
Volgens Amerikaanse media zou de VS dan ook niet blij zijn met Israëlische aanvallen op de Iraanse energievoorziening. Dit zou de burgers van Iran alleen maar tegen de VS opzetten.
Ook in Zuid-Azië, waar een groot deel van de brandstof uit de Golfregio naartoe gaat, moeten al maatregelen worden genomen. Zo geeft India voorrang aan huishoudens en essentiële sectoren voor gas en krijgen bedrijven minder.
De kortetermijngevolgen zijn duidelijk, maar de aanvallen zullen de komende jaren waarschijnlijk nog nadreunen. De reparatie van getroffen olie- en gasinstallaties zal naar verwachting jaren duren.
De topman van QatarEnergy, de eigenaar van de getroffen gasfabriek Ras Laffan, denkt dat de reparaties drie tot vijf jaar zullen duren. In die tijd verliest het staatsbedrijf naar schatting 17 procent van de export.
Het herstel van olie-infrastructuur kan ook lang duren - zelfs als het vrede is. Na de Irak-oorlog beloofde de VS de olieproductie in Irak te herstellen. Het duurde toen meer dan twee jaar voor die weer op het oude niveau was.
Built with Shorthand