Van deze soorten zijn er vijf erg aan toe. Naar verwachting sterven deze dieren de komende jaren uit:

Californische bruinvis

Populatie: 30

De Californische bruinvis, of Vaquita, is een kleine walvisachtige. In 20 jaar tijd is de soort snel in aantal gekrompen. Het dier leeft in het noorden van de Golf van Californië in Mexico. Daar raken ze regelmatig verstrikt in visnetten en stikken. Als het (illegaal) vissen niet stopt is de Vaquita naar verwachting binnen tien jaar uitgestorven.

Javaanse Neushoorn

Populatie: 60

Dit dier kwam ooit in grote delen van Zuidoost-Azië voor, maar leeft nu alleen nog maar op het Indonesische eiland Java. Het dier staat op de rand van uitsterven omdat er in China veel vraag is naar zijn hoorn. Om de soort te laten overleven is een intensief fokprogramma nodig.

Noordelijke Wezelmaki

Populatie: 50

Er leven nog enkele tientallen dieren van deze soort in het noordelijkste deel van Madagascar. De afgelopen 20 jaar is de populatie met meer dan 80 procent gekrompen. Dat komt voornamelijk door ontbossing voor het aanplanten van Eucalyptus, jacht en het winnen van houtskool. De verwachting is dat het leefgebied steeds kleiner wordt.

Zuid-Chinese Tijger

Populatie: onbekend

Dit dier is in het wild mogelijk al uitgestorven. Af en toe zijn er onbevestigde berichten dat er een is gezien. Het leefgebied van de tijgersoort is ernstig aangetast, waardoor er vrijwel geen kans voor de soort is om te overleven. Er leven er nog zo’n 50 in gevangenschap.

Hainangibbon

Populatie: 20

De meest bedreigde apensoort. De dieren leven op het Chinese eiland Hainan. Hun aantal is afgenomen door jacht en een kleiner wordend leefgebied. De soort wordt vooral bedreigd omdat ze weinig voortplantingskansen hebben door inteelt. Er leven geen dieren in gevangenschap, waardoor er ook geen fokprogramma opgezet kan worden.

'Afhankelijk van de mens'

Volgens Gert Polet, hoofd Wildlife bij het WNF, is het voortbestaan van de bovenstaande vijf soorten volledig afhankelijk van de mens: 'Dat is een trieste constatering en dan is het helemaal wrang dat we wel mensen op de maan of op mars kunnen zetten, maar het niet voor elkaar krijgen om een diersoort te laten overleven.'

Volgens Polet gaat het niet alleen slecht met de Javaanse neushoorn. Ook voor de Sumatraanse neushoorn schetst hij een zwart scenario: 'het zijn er nog zo'n 200 maar de soort is zo verspreid over verschillende leefgebieden dat de dieren niet meer aan voortplanten toekomen.'

Polet: 'Dit zijn soorten die nooit meer terugkomen. Dat is zorgwekkend en het komt door menselijk handelen. Wij gaan door met het beschermen van deze soorten. Al staan we steeds weer voor nieuwe uitdagingen om de natuur te beschermen. Als we willen, kan het wel. Zo heeft langlopend natuurbeschermingswerk de witte en Indiase neushoorn voor uitsterven behoed.'

Tekst: Michael de Smit
Graphics: Lars Boogaard
Foto's: IUCN, WNF, Greenpeace

Verantwoording
De IUCN Rode Lijst van bedreigde diersoorten vormt de basis van dit overzicht. De organisatie werkt samen met 1300 lokale en internationale organisaties en 10.000 wetenschappers om de ontwikkelingen van plant-en diersoorten in kaart te brengen en bij te houden.

Er zijn nu zo'n 1,7 miljoen levende organismen bekend. Het gaat om zoogdieren, vogels en vissen, maar ook om insecten, planten en schimmels. Het IUCN wil in 2020 daarvan 160.000 soorten onderzocht hebben. De teller staat op dit moment op 91.523. Nog lang niet alle soorten zijn dus geëvalueerd, maar de grotere gewervelde diersoorten zoals de zoogdieren wel. Daarom richten we ons op deze groep.